Home Woordenlijst Over fwb Contact

script/regie

Gedeelte van een beeld waar de aandacht van de kijker zich op richt (veelal het gezicht van een personage)

Moment in een shot, waarop het publiek de belangrijkste dingen heeft waargenomen en waar dus meestal wordt (weg)gesneden
Handeling in beeld
Startcommando op de set voor acteurs, figuratie en crew
Het 'gekozen' beeld, signaal dat aan de uitgang van de beeldmenger staat
1Art director;
2(Angelsaksisch) regie-assistent (assistant director)
1Assistent Directors Club;
2A/D-converter
Representant van met name acteurs, modellen, muzikanten en presentatoren, steeds vaker ook van regisseurs en schrijvers
Fictieve filmregisseur. Deze naam is bedacht door een producent, die onenigheid had met zijn regisseur over de final cut. De rechter bepaalde dat de regisseur zijn naam van de titels mocht halen. Maar een film zonder regisseur oogt niet. Inmiddels zijn er diverse films geregisseerd door een Alan Smithee. That is the only permissible pseudonym for a director. Nederlandse variant bij Iep! Ellen Smit...
Tegenspeler
Vooruitlopen op;
1het maken van kadreringen of camerabewegingen die (te veel) op de handeling vooruitlopen;
2(acteren) het te vroeg reageren op een tegenspeler
Locatie in dramaturgische zin
Imaginaire lijn tussen personen in beeld, welke niet zonder gevaar van vervreemding door de camera kan worden overschreden. Ook een bewegingsrichting van b.v. een auto kan een 'as' opleveren; in Angelsaksische landen de 180-degree rule genoemd. "Over de as gaan", altijd goed voor een heftige discussie op de set, zeker als er meer personages bij betrokken zijn
Shots voor de vaart, waardoor de ogen van de kijker geprikkeld blijven
Tekstprojectie in optische as van camera vanaf een monitor via een halfdoorlaatbare spiegel, zodat de presentator zijn tekst niet uit het hoofd hoeft te leren, ook (tele)prompter
Getal waarmee wordt aangeduid via hoeveel acteurs/actrices een willekeurige acteur in verband kan worden gebracht met Kevin Bacon. Gebaseerd op het idee dat Kevin Bacon in zoveel verschillende films heeft gespeeld dat elke acteur òf ooit zelf in een film met Kevin Bacon heeft gespeeld, of in een film heeft gespeeld met een andere acteur die met hem heeft gespeeld. Voorbeeld: Koen Wauters heeft een Bacon-nummer van drie. Hij speelde in 'Intensive Care' (1992) met George Kennedy, die in 'Airport 1975' (1974) speelde met Erik Estrada, die tegenover Kevin Bacon stond in 'We Married Margo' (2000). Voor nummers van andere acteurs: http://oracleofbacon.org/
Televisievakprijs uitgereikt door Beeld en Geluid voor tv-programma's, concepten, acteurs en tv-persoonlijkheden, alsmede een oeuvreprijs
Op internationale fimmakers gericht ontwikkelingsinstituut voor filmprojecten in Amsterdam
Film die het leven van een bekend persoon toont
Heel kleine acteursrol
Op de set uitgedeeld gekleurd inlegvel met (ten opzichte van het shootingscript) gewijzigde scène(s), ook wel pinky (afhankelijk van de papierkleur)
1Treedt op in een routing switcher als een verbinding tussen een in- en uitgang niet tot stand kan komen omdat een van beide reeds in gebruik is;
2het bepalen van de mise-en-scène op de set

1Printplaat;
2klap (engels)

Film die nog niet af is

Actie, die geen dramatische functie heeft

Zeer korte, maar opvallende rol, gespeeld door bekend acteur [=gastrol] of door regisseur zelf (b.v. Hitchcock in zijn films). Als Nederlandse vertaling suggereert 'Onze Taal': glimprol

Links vanuit de camera gezien, aanduiding in continuïteitsrapport voor loop- of kijkrichting van acteur

Rechts vanuit de camera gezien, aanduiding in continuïteitsrapport voor loop- of kijkrichting van acteur
Camerajournalist, programmamaker zonder crew [afb. Ralph Mooijekind]

Meubelstuk in de kamer van de producent, waarop de carrière van een actrice kan beginnen

> Shot-tegenshot
Valsspelen, het wegliegen, verdoezelen van kleine dingen in b.v. continuïteit, hoek, hoogte, diepte, etc.
Filmen zonder materiaal in de camera, veel gebruikte techniek, zoals bij het draaien van close-ups op figuranten die lang hebben moeten wachten, vgl. French take, Strawberry filter
Vertelwijze van een verhaal in volgorde van de gebeurtenissen

Einde van serie-aflevering dat de kijker doet uitzien naar het vervolg

Scène, die verplicht voortvloeit uit de crisis en waarin de protagonist en antagonist eindelijk met elkaar worden geconfronteerd
Bewaken van de continuïteit tijdens de opnamen, > ook scriptgirl
1Het doorlopen van de handeling;
2het bewaken op de set van de eenheid in het spel der acteurs en andere voorwerpen in het beeld tijdens de verschillende camerainstellingen of bij scèneovergangen, meestal (in Nederland) gekoppeld aan script
Lijst met opnamegegevens t.b.v. de montage en de continuïteit, D.C.R.
Shot van tegenspeler, ook tegenshot of reverse angle
(commercials) Tekstschrijver van een reclamecampagne, werkzaam voor het reclamebureau
Het opnemen van een scène vanuit verscheidene hoeken
1Ruim shot van gehele scène, ook mastershot; 2. tussenshot om continuïteit te suggereren, lapshot
Belangrijkste beslissende gebeurtenis, die de hoofdpersoon overkomt, waardoor zijn lot en daarmee het verdere verloop van de film bepaald wordt; crisis leidt tot confrontatiescène
Stop!
'Over naar' of 'We gaan naar', aanduiding in een scenario voor een overgang naar een volgende scène bepaald door de bedenker/scenarist. Vaak gebruikt als toevoeging wanneer de scenarist specifieke ideeën heeft over de montage
Rapport van een draaidag
Lijst met opnamegegevens t.b.v. de montage en de continuïteit, continuïteitsrapport
Opdeling van een scène in verschillende camera-instellingen

Het opdelen van een scène in verschillende shots.

Daily Continuity Report, lijst met opnamegegevens t.b.v. de montage en de continuïteit, continuïteitsrapport
Dutch Directors Guild, gilde van Nederlandse regisseurs
1Oorspronkelijk een manier om een eind te breien aan toneelstukken in de Griekse oudheid, waar men op het dramatisch hoogtepunt een acteur als god (deus) van boven het toneel op liet zaken (in een takelinstallatie, machina) en hem aldaar de ontknoping liet verklaren;
2uit de lucht gegrepen einde aan een film: 'En toen kwam er een olifant met een lange snuit, en die blies het verhaaltje uit', ofwel een noodoplossing voor een scenariofout
Dutch Documentary and Independent Film Association, organisatie van documentaire filmmakers, zachte dood gestorven
Klap met tijdcode van de syncklok, Am. smart slate
Gedramatiseerde vertelling van een documentair onderwerp
Documentaire waarbij de principes van een soap worden gehanteerd, zonder de documentaire-uitgangspunten te verliezen, rekening houdend met reclameblokken
Oorspronkelijk Dogme 95; in 1995 door Deense cineasten opgesteld manifest met 10 regels voor filmmakers, die zij zelf voortdurend met voeten treedden. Vaak geassocieerd met een filmstijl waarbij op video wordt gedraaid, met opzettelijk rommelige handheld shots en springerige montage; > http://www.dogme95.dk/
Repetitie van shot, > spoorboekje lopen, doorpass, Italiaantje
Reactie in tweede instantie, bekend geworden door Laurel & Hardy
Scenario aangevuld met vormgevingsaanwijzingen; de term draaiboek heeft zijn oorsprong bij de televisie waar de cameramensen (in de studio) het aan de camera hangende draaiboek per pagina omsloegen, > ook storyboard
Scenarioversie
Scriptlezer, scriptbegeleider en soms ook scriptdoctor, veelal werkzaam bij (de afdeling drama van) een omroep
Ondersteboven gefilmde klap aan einde van de take, ook B.O.E., endslate of naklap
Gebaar om aan te geven dat een take is afgekeurd, ook NG
Indirecte vertelstructuur
Ondersteboven gefilmde klap in einde (maar meestal na beëindiging) van de take, ook B.O.E., naklap of  eindklap
Het neerzetten van personages en situaties
1Commentaar van derden op een versie van script of montage;
2rondzingen, wanneer het door de microfoon opgevangen geluid middels versterking nogmaals bij de microfoon aankomt en aldus keer op keer wordt versterkt. N.B. Ook een videosignaal kan rondzingen

First Frame Of Action, eerste beeld of geluid (van een akte of tape)

Ondergeschikte rollen zonder dialoog, ook extra's
1Filmvertelling;
2filmkunst;
3filmmateriaal;
4beelddrager,
5commercial; > ook cinema
Tekstverwerkingssoftware, speciaal voor scenarioschrijven
First assistant director, veelal combinatie van opnameleider en regie-assistent
Kort fragment, spelend in het verleden
Kort fragment, spelend in de toekomst
Opnameleider in tv-studio, onderhoudt contact tussen acteurs en regie, op de vloer
Acteur, die de aandacht in het beeld overneemt
Draaien alsof, teneinde (duur) filmmateriaal te besparen en geïnterviewde niet te schockeren, ook jen slinger, strawberryfilter, houten camera of chinees draaien
De beste take waarin gezongen wordt en gebruikt wordt voor de playback
Gevoelig tegenspel buiten beeld
Iemand die opvallend zijn best doet in beeld te komen (wethouder van Juinen, personage van Kees van Kooten)
'Met * draaien': Draaien alsof, teneinde (duur) filmmateriaal te besparen en geïnterviewde niet te schockeren, ook jen slinger, French take, chinees draaien of strawberryfilter
(I.B.) Tekstbord dat naast camera staat t.b.v. weinig-tekstvaste acteurs, (ook idiot cards)
Voorlezen en opnemen van de commentaartekst
Kort filmpje, van tape of disk, dat tijdens een praatprogramma op het juiste moment kan worden ingestart; vgl. item
1Snel even de posities van een shot doorlopen, checken of het shot zo filmbaar is;
2droge tekstrepetitie tussen acteurs
Draaien alsof, teneinde (duur) filmmateriaal te besparen en geïnterviewde niet te schockeren, ook French take, Chinees draaien, strawberryfilter of houten camera
Uitdrukking in de montage bij het verwijderen van een (door de regisseur) geliefde opname of scène
Stichting Literaire Rechten Auteurs
Doornemen van opgenomen materiaal en noteren van de tijdcodes van bruikbare gedeelten t.b.v. montage, ook spotten. Dit kan ook met een computer die de tijdcodes vastlegt d.m.v. een logprogramma, zoals b.v. Medialog (van Avid)
Beschrijving in twee zinnen van het filmverhaal. De tekst moet prikkelend en intrigerend zijn
Geoniem voor Nederlands Fonds voor de Film
Links van camera, aanduiding in DCR dat acteur links (voor de kijker) langs de camera kijkt
(Zichtbaar dan wel voelbaar) lopen tot de stip
> Uitgelijnd script

De laatste instelling of shot van een draaidag

De laatste instelling of shot van een draaidag

Tegendraadse regisseur, naar analogie van de Amerikaanse pionier Samuel A. Maverick
(Hitchcock) Voorwerp of plotelement dat de aandacht van de kijker trekt en/of de plot voortstuwt. Meestal iets waar elk van de personages op de een of andere manier mee bezig is. In wezen iets waar het hele verhaal omheen is gebouwd, maar dat zelf nauwelijks enige relevantie heeft
Beeldspraak, troop, overdrachtelijke vertelwijze
Acteertechniek, waarbij de acteur zichzelf in een bepaalde stemming brengt via trucjes (volgens de Stanislavsky-methode), o.a. toegepast in 'One flew over the cuckoo's nest'.
Ordening en beweging van spelers in het beeld
Gedachtenstem
Visuele presentatie, meestal op basis van bestaande foto's, bedoeld als stijlimpressie bij het pitchen van een project
Mit out sound, uitdrukking van Duitse regisseur (Erich von Stroheim) in Hollywood toen hij zonder geluid wilde draaien, ook stom of mute
Korte terugkeer in het shot met reactie op de camera (zoals in de 'Muppetshow' van Jim Henderson en Frank Oz)
Club van de scenarioschrijvers, afdeling van de vereniging van schrijvers en vertalers
No Good, afgekeurde take, > Elbow Two
Tussenshot van knikkende interviewer, > ook Heizenberger
Invloedrijke Franse filmstroming uit de jaren '50 en '60, waarvan qua techniek- en stijlkenmerken het gebruik van jump-cuts opvalt, evenals de afwezigheid van continuïteit (door de klassieke filmschool indertijd als onaanvaardbaar beschouwd) en de spontane en natuurlijke acteerstijl, improvisatie, het handheld filmen op locatie met direct geluid en het gebruik van een natuurlijk ogende fotografie
Opleving van (meestal koelbloedige) geweldsfilms begin jaren '90, waarin het geweld zelf vaak als stoer en (zwart-)komisch verhaalelement wordt gebruikt
Acteur die meestal reeds in de eerste take datgene doet wat de regisseur van hem verlangt
Non-descript beeldmateriaal dat overal bruikbaar is, multi-purpose-shots
1Korte beschrijving van het filmverhaal, een enkele zin per scène, met de inhoud, de personages, wanneer en waar de handeling plaatsvindt. Een gehele outline bestaat uit 50-100 zinnen, waarbij niet perse alle scènes dienen te worden beschreven;
2letteromtrek of rand (border) om voorwerp
Eufemisme voor Cut!, in gebruik bij sommige EO-regisseurs
Afwerking van een set-up
1Draaitafel;
2take, startend op een later punt dan de eerste take, puutje
Op de set uitgedeeld gekleurd inlegvel met (ten opzichte van het shootingscript) gewijzigde scène(s), ook wel blauwtje (afhankelijk van de papierkleur)
1Feitelijke weergave van de ontwikkeling van een verhaal of constructie van een mysterie;
2oplossing van een mysterie
1Lichte herziening van een script
2een licht herzien script
1Het kortstondig versterken van vooral de hardere geluiden, bijwerking van een (slecht afgestelde) audio-expander; 
2het met zichtbare moeite opwekken van echte tranen door een acteur
Script naar de definitief gemonteerde versie, ook releasescript of postshootingscript
De mate waarin een acteur volume geeft aan een dialoog(zin).  Een geluidsman, zowel op de set als in de ADR, kan aan een acteur vragen om een zin minder of (meestal) meer projectie te geven, bedoelende dat de zin moet worden uitgesproken alsof de gesprekspartner fysiek verder weg staat 
Tekstprojectie in optische as van camera, zodat de presentator zijn tekst niet uit het hoofd hoeft te leren, ook autocue
Hoofdpersoon
Pick-up, take, startend op een later punt dan de eerste take, puutje
Laatste doeltreffende tekstregel
Take, startend op een later punt dan de eerste take, afko van pick-up (P.U.)
Verhaal dat dient als omlijsting van een of meer andere vertellingen
Vlaams voor regisseur
Tv-registratiesoort veelal gekenmerkt door gebrek aan spectaculaire gebeurtenissen, meestal binnen een dag opgenomen in een arena waarin spektakel wel kon worden verwacht
> Postproductionscript
Hernieuwde poging tot het maken van een shot (nadat eerst andere shots zijn gedraaid)
Film waarin de hoofdpersonages zowel fysiek als mentaal op weg zijn en daarbij met zichzelf worden geconfronteerd en de plaats van bestemming bij voorkeur gelouterd bereiken
1Kleur synoniem met 'opname'; over * gaan: direct opnemen, zonder uit te proberen;
2'Rood rood kleuren' of  'Rode rozen rood kleuren', iets, wat op zich al duidelijk is, benadrukken
Steeds terugkerende grap
Uitloop van film uit de camera
Rechts van camera, aanduiding in continuïteitsrapport (D.C.R.) dat acteur rechts (voor de kijker) langs de camera kijkt
Filmverhaal waarin de handelingen en de gesproken dialoog van de personages nauwkeurig en gedetailleerd zijn vastgelegd
1Scenarioschrijver;
2authoring-applicatie voor DVD's van Sonic
Door wetenschapper Wember onderzocht verschijnsel dat informatie in beeld en informatie in geluid niet al te ver uiteen mogen lopen (divergeren), omdat anders de boodschap van (een van) beide verloren gaat (b.v. een commentaarstem onder een verzameling archiefmateriaal, waarbij de beelden te weinig relatie hebben met de inhoud van de tekst)
Afzonderlijk onderdeel van een scenario, dat zich afspeelt op één locatie; dramatische eenheid
Beeld- acteertest van personen, gefilmde auditie, onderdeel van de casting
Uiteindelijke lengte van film of van een scène
1Filmverhaal (het *), scenario;
2afkorting van scriptgirl of script supervisor (de *)
Verbeteraar (hopelijk) van scenario's
Dame belast met administratie van de shooting, in NL meestal gecombineerd met de bewaking van de continuïteit tijdens de opnamen (een functie die al lang niet meer specifiek aan dames is voorbehouden), ook script-continuïteitcontinuity, script of script supervisor
Persoon belast met de administratie van de shooting (zoals de DCR's, de uitlijning van het script, bijhouden van de geschoten metrage, de geschoten screentime, enz.); in NL meestal gecombineerd met bewaking van de continuïteit, meestal afgekort tot script(girl)
Groep van bij elkaar horende scènes
Series, afkorting voor een verzamelklap
1Serieel; 2. televisieserie met een over alle afleveringen doorlopende hoofdplot, vgl. series
Televisieserie met in elke aflevering een afgerond onderwerp en plot, vgl. serial
1Expositieaspect dat later in het verhaal een gevolg heeft (de pay-off);
2camera-positie;
3verhoogd zwartniveau in sommige varianten van NTSC
Laatste scenarioversie, aan de hand waarvan de opnames beginnen
Climax-scène in een western
TV-drama met op zichzelf staand plot van 25-50 minuten (i.t.t. serie)
Type televisiekomedie, waarin een vast ensemble van personages in verschillende komisch bedoelde situaties terecht komt (goedkoop, want meestal slechts een enkele locatie)
Komedievorm waarbij de humor voortkomt uit fysieke interacties, veelal gepaard met overdrijving van (uiteindelijk onschadelijk) geweld jegens personen. Vernoemd naar een apparaat dat clowns gebruiken: twee platen die hard tegen elkaar klappen als op iemands achterwerk wordt gemept
Letterlijk een leitje.
1Deel van de klap waarop de informatie staat;
2informatieblok in de aanloop van een videomaster, met inhoudelijke en technische gegevens
Nummer van shot in draaivolgorde
Scène waarin de sleutel tot de oplossing wordt aangedragen (Eng. Keyscene)
(van een item): Relevantie-niveau
Kort tekstcitaat
Zonder intenties spelen van een scène t.b.v. de crew
Het doornemen van opgenomen materiaal en het noteren van de tijdcodes van bruikbare gedeelten, ook loggen (Vlaams: 'toppen')
Voice over (vaak negatieve connotatie)
Uitgetekend draaiboek, het stripverhaal
Scenario voorafgaande aan shooting script
Onthulling van een niet aangekondigd plotelement, vgl. suspense
Spanningsopwekkende informatievoorsprong bij de toeschouwer, waardoor (op zich triviale) scènes onder spanning komen te staan
Het verschijnsel dat een een acteur (/m/v) een leven lang kan worden geassocieerd met één enkele overbekende rol, en derhalve nauwelijks meer iets anders te spelen krijgt; vernoemd naar Joop Doderer, die twintig jaar lang op televisie te zien was in de titelrol van de tv-serie Swiebertje, > ook typecasting
Korte verklaring van het verhaal in twee à drie pagina's met als doel de lezer te interesseren voor het script. Het verhaal dient chronologisch te worden verteld. Het plot dient helder te zijn
1Poging tot het maken van een shot;
2schakelmoment (video)
(VS/commercials) Acteur, actrice of model
Shot van tegenspeler, ook contrashot, reverse angle
Eerstvolgende schrijffase na de outline, die voor een gewone speelfilm 15 tot 30 pagina's beslaat. In een treatment worden de dramatische opzet, het thema en het plot duidelijk gemaakt
Amerikaanse studiofunctionaris, die de hele dag pockets leest en daarvan een verslagje maakt voor de bonzen. Van enkele treatments wordt een synopsis gemaakt om te kunnen bepalen of ze er een dure scenarist op gaan zetten
Clichématig invullen van rollen
TV-regisseur, die alleen registreert en niets regisseert
Script waarin met lijnen de gefilmde découpage-indeling is aangegeven
Een scène vanuit alle instellingen (camerahoeken) in zijn geheel draaien
Vereniging van Film- en Televisiedramaturgen
Het publiek door middel van een dialoog nog even uitleggen wat ook weer het precieze centrale conflict is, genoemd naar een groot Nederlands televisieproducent
Neiging van producenten en regisseurs om populaire televisie-acteurs te casten
Diverse shots (meestal mute) onder één slate- en takenummer
Vereniging ter Exploitatie van Vertoningsrechten op Audiovisueel Materiaal
1Systeem waarmee op een externe monitor het plaatje van een filmcamera kan worden bekeken (en opgenomen);
2operator van een video assist-systeem
Plaats van de video-assist op de set
Koosnaam voor het Binger Filmlab, v/h het Maurits Binger Filminstituut
Vertelstem
De stem des volks, straatinterviews
> Schaar van Wember
Genre dat zijn spanning voornamelijk moet hebben van de vraag wie de dader is
Verzamelterm voor nutteloze, oninteressante dialogen, als in 'Die zin is toch een beetje wil-je-koffie-ja-lekker', ook wel 'Komt u binnen, gaat u zitten, wilt u koffie?'
Passage, element of personage in een film dat een overblijfsel is uit een oude scenarioversie, maar per ongeluk niet is verwijderd en dat geen enkele dramatische betekenis (meer) heeft, en in de montage niet meer zonder aanmerkelijke schade is te verwijderen. Zo genoemd naar dit personage in de film 'Als twee druppels water' van Fons Rademakers
Eigenaar van een dier, die heeft gemeld dat dit dier alles kan wat de filmmaker heeft bedacht, maar waaraan in de postproductie meestal nog veel moet gebeuren
Laatste aflevering van het seizoen van een soap-serie, > ook cliffhanger

Advertentie

CineMeta Digital

Woordsuggestie

Doe een woordsuggestie

Categorieen

animatie
beeld
geluid
grime/kleding
grip
ICT (generiek)
laboratorium
licht
montage
postproductie
productie
script/regie
special effects
vertoning/uitbreng

Facebook

Advertentie

Ot Louw - Montage

Redacteuren

Adri Dortland
Antoin Cox
Arjen van der Grijn
Arnoud Rijken
Daphne Maierna
Dave Schram
Erik Louw
Gerard de Haan
Henny Vrienten
Jan Schuurman
Job ter Burg
Maarten Kramer
Michel Schöpping
Monique van Schendelen
Ot Louw
Paul Gies
Peter Brugman
Pieter Hoogland
Stan Schram
Stephan Danser

Facebook